Arginine
- Voor 19:00 besteld, morgen bezorgd
- Laagste prijsgarantie
- Gratis verzending vanaf 39,-
- Voor 19:00 besteld, morgen bezorgd
- Laagste prijsgarantie
- Gratis verzending vanaf 39,-
- Voor 19:00 besteld, morgen bezorgd
- Laagste prijsgarantie
- Gratis verzending vanaf 39,-
- Voor 19:00 besteld, morgen bezorgd
- Laagste prijsgarantie
- Gratis verzending vanaf 39,-
Arginine is een aminozuur dat het lichaam zelf kan aanmaken, maar waarvan de aanmaak in bepaalde fases, zoals bij intensieve training, herstel, ziekte of groei, onder druk kan komen te staan. Het is een semi-essentieel aminozuur: het dient als bouwsteen voor eiwitten en heeft daarnaast een eigen metabole functie in het lichaam. Arginine komt van nature voor in eiwitrijke voeding en wordt ook als los supplement aangeboden, vaak in combinatie met andere stoffen.
Wat is arginine?
Arginine is een aminozuur dat het lichaam gebruikt om eiwitten op te bouwen. Normaal gesproken maken de lever en nieren voldoende arginine aan. In periodes van ziekte, intensief sporten, herstel van een wond of groei kan de behoefte echter groter zijn dan de hoeveelheid die het lichaam zelf produceert.
Arginine speelt onder andere een rol bij twee belangrijke processen:
- De aanmaak van stikstofoxide, een stof die betrokken is bij de werking van bloedvaten.
- De ureumcyclus, waarmee de lever afvalstoffen zoals ammoniak omzet in ureum, zodat deze via de nieren kunnen worden uitgescheiden.
Een deel van de ingenomen arginine wordt al afgebroken in de darm en de lever voordat het in de bloedbaan terechtkomt. Daardoor bereikt niet alle arginine die je inneemt daadwerkelijk de rest van het lichaam.
Arginine en citrulline
Citrulline is een aminozuur dat in het lichaam wordt omgezet in arginine. In tegenstelling tot arginine wordt citrulline niet grotendeels afgebroken in de darm en de lever. Daardoor bereikt meer citrulline de bloedbaan, waarna het in de nieren kan worden omgezet in arginine. Hierdoor kan citrulline vaak effectiever zijn voor het verhogen van de hoeveelheid arginine in het lichaam dan het direct innemen van arginine.
Arginine en voeding
Arginine komt van nature voor in veel eiwitrijke voedingsmiddelen, zowel van plantaardige als dierlijke oorsprong. Mensen die volgens de algemene voedingsrichtlijnen voldoende eiwitten eten, krijgen meestal al een aanzienlijke hoeveelheid arginine via hun dagelijkse voeding binnen.
| Voedingsmiddel | Arginine per 100 g |
|---|---|
| Pompoenpitten | ±5,4 g |
| Pinda's | ±3,1 g |
| Walnoten | ±2,3 g |
| Kip (borst) | ±2,0 g |
| Rundvlees | ±2,0 g |
| Tonijn | ±1,8 g |
| Kikkererwten (gekookt) | ±0,9 g |
| Zuivel | ±0,1–0,3 g |
Naast voedingsmiddelen is arginine ook verkrijgbaar als supplement. Het wordt aangeboden in verschillende vormen. L-arginine is de standaardvorm van het aminozuur. Arginine HCL is gekoppeld aan zoutzuur, waardoor het beter oplost in water. AAKG (arginine alfa-ketoglutaraat) is een combinatie van arginine en alfa-ketoglutaraat, een stof die betrokken is bij de energieproductie in het lichaam. Hoewel deze vormen van elkaar verschillen, leveren ze allemaal arginine aan het lichaam.
Arginine in planten
Arginine speelt niet alleen een rol in het menselijk lichaam, maar ook in planten vervult het een belangrijke functie. In veel gewassen dient arginine als een van de belangrijkste stikstofopslagmoleculen: door stikstof te binden in de vorm van arginine kunnen planten dit element efficiënt opslaan en later weer vrijmaken voor groei. Onderzoek laat zien dat zaden relatief veel arginine bevatten vergeleken met andere plantendelen, wat verklaart waarom noten en pitten doorgaans de rijkste bronnen zijn. Een studie gepubliceerd in Plant Physiology toonde aan dat de concentratie vrije arginine in zaden sterk afhangt van de beschikbaarheid van stikstof in de bodem tijdens de rijpingsfase van de plant.
Onderzoek naar arginine
Arginine is een van de meest onderzochte aminozuren. Wetenschappers hebben de stof bestudeerd in verschillende gebieden, zoals de werking van bloedvaten, sportprestaties, wondherstel en het immuunsysteem. De hoeveelheid en kwaliteit van het onderzoek verschilt echter per onderwerp. Daardoor zijn de resultaten niet altijd eenduidig en kunnen conclusies tussen studies verschillen.
Europese beoordeling van gezondheidsclaims
De Europese Voedselautoriteit (EFSA) heeft in 2011 een wetenschappelijke beoordeling uitgevoerd van alle gezondheidsclaims die voor L-arginine waren ingediend. Het ging daarbij om claims op het gebied van het immuunsysteem, spiermassa, bloeddruk, doorbloeding van bloedvaten, fysieke prestaties en de werking van het zenuwstelsel. EFSA concludeerde dat het beschikbare bewijs voor geen van deze claims voldoende was om een oorzakelijk verband te onderbouwen (EFSA Journal 2011). Dit betekent niet dat arginine geen effect heeft, maar dat de onderzochte studies op dat moment niet aan de strenge eisen voor een officiële gezondheidsclaim voldeden.
Waarom arginine niet voor iedereen hetzelfde werkt
Wie arginine slikt, merkt soms weinig effect, terwijl een ander er baat bij heeft. Onderzoek suggereert dat genetische verschillen daar een rol bij spelen. Een studie gepubliceerd in het Journal of Nutrition (2021) onderzocht bij 374 volwassenen of variaties in de genen voor arginase (het enzym dat arginine afbreekt) samenhingen met de hoeveelheid arginine in het bloed. De onderzoekers vonden dat mensen met een specifieke genetische variant in het ARG1-gen significant hogere argininewaarden in het bloed hadden na suppletie, terwijl anderen bij dezelfde inname veel lagere waarden lieten zien. Simpel gezegd: hoe actief jouw arginase is, bepaalt mede hoeveel van de ingenomen arginine daadwerkelijk beschikbaar blijft voor het lichaam. Dit verklaart waarom studies naar arginine soms tegenstrijdige uitkomsten laten zien.
Arginine en veroudering
Naarmate mensen ouder worden, maakt het lichaam minder stikstofoxide aan. Dat komt deels doordat een bepaalde stof in het bloed (ADMA) de aanmaak van stikstofoxide remt, en die stof neemt toe met de leeftijd. Bode-Böger et al. lieten in het Journal of the American College of Cardiology (2005) zien dat oudere mensen significant hogere ADMA-waarden hebben dan jongere, en dat hun stikstofoxideproductie daardoor lager ligt. Suppletie met L-arginine bleek die productie gedeeltelijk te kunnen herstellen. Of dat in de praktijk ook merkbare effecten heeft, is nog niet volledig uitgezocht.
Dosering en veiligheid
In onderzoek naar arginine worden uiteenlopende hoeveelheden gebruikt, doorgaans tussen 3 en 9 gram per dag, vaak verdeeld over meerdere innamemomenten. Arginine wordt meestal ingenomen als poeder opgelost in water of als capsule.
Bij doses boven 10 gram per dag ervaren sommige mensen maagklachten of diarree. Het wordt daarom aangeraden om met een lagere hoeveelheid te beginnen en die geleidelijk op te bouwen. Mensen met bestaande gezondheidsklachten of die medicatie gebruiken, kunnen vooraf een arts raadplegen.
